မေလးရွားရွိ ျမန္မာ အကူအညီေပးေရး အဖြဲ႔မ်ား ဒုကၡသည္ မွတ္ပံုတင္ခြင့္ ေရာင္းစား

ကိုေထြး | မေလးရွား ႏိုင္ငံရွိ ကုလသမဂၢ ဒုကၡသည္မ်ား ဆိုင္ရာ မဟာမင္းႀကီး႐ံုး (UNHCR) က ျပဳလုပ္ ေပးေနသည့္ ဒုကၡသည္ မွတ္ပုံတင္ခြင့္ကို ရရွိေနေသာ အဖြဲ႔အစည္းမ်ားက ယင္းမွတ္ပုံတင္ခြင့္ကို အက်ိဳးစီးပြား အတြက္ ေရာင္းစားေနေၾကာင္း သတင္းရရွိသည္။

ကြာလာလမ္ပူရွိ UNHCR ႐ံုးေရွ႕တြင္ ဆႏၵျပေနေသာ ျမန္မာ ဒုကၡသည္မ်ား။ (ဓာတ္ပံု - AFP)

မေလးရွား ႏိုင္ငံရွိ အမ်ိဳးသား ဒီမိုကေရစီ အဖြဲ႔ခ်ဳပ္ လြတ္ေျမာက္ နယ္ေျမ (မေလးရွား) (NLD-LA)၊ ဗမာ ဒုကၡသည္ ကယ္ဆယ္ေရး အသင္း (BRO)၊ ခ်င္း ဒုကၡသည္ ေကာ္မတီ (Chin Refugee Committee-CRC)၊ ရခိုင္ ဒုကၡသည္ ကယ္ဆယ္ေရး အဖြဲ႔(ARRC) အပါအဝင္ အဖြဲ႔အစည္း မ်ားက ယင္းသုိ႔ ျပဳလုပ္ေနျခင္း ျဖစ္ေၾကာင္း မေလးရွားႏိုင္ငံ ကြာလာလမ္ပူ ေရာက္ မ်က္ျမင္ သက္ေသ ျမန္မာ အသိုင္းအ၀န္းက ေျပာသည္။

BRO ႏွင့္ NLD-LA အဖြဲ႔၀င္ တဦးျဖစ္ေသာ ကိုေမာင္က “က်ေနာ့္မွာ အဖြဲ႔၀င္ ကတ္လည္း ရွိတယ္။ လစဥ္ေၾကး ရင္းဂစ္ ၆၀ (၁၈၀၀ က်ပ္) ေလာက္ ေပးလာတာ တႏွစ္ေလာက္ ရွိၿပီ။ အခု UN က ဒုကၡသည္ မွတ္ပုံတင္ခြင့္ ေပးေတာ့လည္း က်ေနာ့္ကို ဘာမွ မေျပာဘူး။ ပိုက္ဆံ ေပးႏိုင္တဲ့ သူေတြကို ေပးလိုက္တယ္။ ပိုက္ဆံ ယူၿပီး လုပ္ေနၾကတယ္” ဟုေျပာသည္။

UNHCR က ဒုကၡသည္ မွတ္ပုံတင္ျခင္းႏွင့္ ပတ္သက္၍ အေထာက္အထားမ်ား ထုတ္ေပးျခင္းကို ၾသဂုတ္လ ၁၇ ရက္ ေန႔မွ စက္တင္ဘာလ ၁၉ ရက္ေန႔အထိ ျပဳလုပ္ေပးခဲ့သည္။

“မေလးရွားမွာ က်ေနာ္ ေနထိုင္ခြင့္ အတြက္ လတ္မွတ္ တခုမွမရွိဘူး။ UNHCR ကလည္း အဲဒီလို အဖြဲ႔အစည္းေတြကိုပဲ ထုတ္ေပးတယ္” ဟု သူက ဆက္လက္ ေျပာဆိုသည္။

ရခိုင္ႏွင့္ ဗမာမ်ားကို မေလးရွား UNHCR က ႏွစ္အတန္ၾကာ လ်စ္လ်ဴ႐ႈထားၿပီးေနာက္ ယခုႏွစ္တြင္ ပထမဆံုးအႀကိမ္အျဖစ္ ဒုကၡသည္ မွတ္ပံုတင္ရန္ လူဦးေရ ၆၀၀၀ ခန္႔ကို ျမန္မာ အဖြဲ႔အစည္းမ်ားထံ ခ်ေပးခဲ့ေၾကာင္း ယင္းအဖြဲ႔အစည္းမ်ားႏွင့္ နီးစပ္သူမ်ားက ဆိုသည္။

UNHCR တြင္ ဒုကၡသည္ အျဖစ္ မွတ္ပုံတင္ခြင့္ ရရွိထားသူမ်ားသည္ ေဆးကုသမႈခံယူပါက ကုန္က်စရိတ္၏ တ၀က္သာ က်ခံရမည္ျဖစ္သည့္အျပင္ မေလးရွား အာဏာပိုင္မ်ား၏ ဖမ္းဆီးထိန္းသိမ္းျခင္းခံရပါက UN တာ၀န္ရွိသူမ်ားက လိုက္လံ ေဆာင္ရြက္ေပးေလ့ရွိသျဖင့္ မေလးရွားရွိ ျမန္မာ အလုပ္သမားမ်ားအၾကား ဒုကၡသည္ မွတ္ပုံတင္ခြင့္ ေရပန္းစားလ်က္ရွိသည္။

မေလးရွားတြင္ လာေရာက္ အလုပ္လုပ္ကိုင္ေနေသာ ဆန္နီက “က်ေနာ့္ သူငယ္ခ်င္းက NLD-LA နဲ႔ မွတ္ပုံတင္တာ ရင္းဂစ္ ၇၀၀ (က်ပ္ ၂ သိန္း ၁ ေသာင္းခန္႔) ေပးရတယ္။ BRO က ရင္းဂစ္ ၅၀၀ (က်ပ္ ၁ သိန္းခြဲ) ေပါက္ေစ်းရွိတယ္။ က်ေနာ္လည္း မွတ္ပုံတင္၊ မတင္ စဥ္းစားေနတာ” ဟု ဧရာ၀တီသုိ႔ ေျပာသည္။

CRC ၊ NLD-LA ၊ BRO စေသာ အဖြဲ႔အစည္းမ်ားႏွင့္ ဆက္သြယ္၍ မွတ္ပုံတင္ပါက ရင္းဂစ္ ၃၁၀ မွ ရင္းဂစ္ ၇၀၀ အထိ ေပါက္ေစ်းရွိၿပီး အခေၾကးေငြေပး၍ ေဆာင္ရြက္ျခင္းသည္ အဖြဲ႔၀င္မ်ားထက္ ဒုကၡသည္အျဖစ္ မွတ္ပုံတင္ခြင့္ရရန္ ပိုမို ေသခ်ာေၾကာင္းလည္း သိရသည္။

ေရႊ႕ေျပာင္း အလုပ္သမား အေရး ေဆာင္ရြက္ေပးေနသည့္ ကိုေက်ာ္ထူးေအာင္က “မေလးရွား NLD က ၂၀၁၀ ေရြးေကာက္ပြဲ ဆန္႔က်င္ေရး ေဆာင္ရြက္ေနသလိုလို အသံလႊင့္တယ္။ တကယ္ေတာ့ ဒုကၡသည္ မွတ္ပုံတင္ခ်င္တဲ့သူေတြဆီက ပိုက္ဆံ ေကာက္ေနတာ။ အဲဒါကို မခံခ်င္လို႔ အလိမ္ခံရတဲ့ လူတေယာက္နဲ႔ အင္တာဗ်ဴးကို က်ေနာ္ ဘေလာ့ဂ္ေပၚမွာ တင္လိုက္တယ္” ဟု ဆိုသည္။

ယင္းစြပ္စြဲခ်က္ကို မေလးရွား NLD-LA ႏွင့္ ARRC တို႔က ျငင္းဆိုခဲ့ေသာ္လည္း BRO အဖြဲ႔ကမူ ယင္းကိစၥအတြက္ ေျဖၾကားေျပာဆိုႏိုင္မည့္သူ မရွိဟု ဧရာ၀တီက ဆက္သြယ္ရာတြင္ ျပန္ၾကားခဲ့သည္။

မေလးရွား UNHCR သည္ ျမန္မာႏွင့္ ရခုိင္မ်ားကို ဒုကၡသည္အျဖစ္အသိအမွတ္ မျပဳဘဲ ဘာသာေရး၊ လူမ်ိဳးေရး ခြဲျခားမႈမ်ားေၾကာင့္ ဇြန္လ ၆ ရက္ေန႔က ရခိုင္ ဒုကၡသည္ ၅၀၀ ခန္႔ UNHCR ႐ံုးေရွ႕တြင္ ဆႏၵျပခဲ့ၾကသည္။

တလလွ်င္ ၂ ႀကိမ္ ထုတ္ေ၀ ျဖန္႔ခ်ိေနသည့္ မေလးရွားႏိုင္ငံ အေျခစိုက္ သူရိယ ဂ်ာနယ္ အယ္ဒီတာက “UNHCR က ခ်င္းနဲ႔ ႐ိုဟင္ဂ်ာေတြကို အခြင့္အေရး ပုိေပးထားတယ္။ တျခားလူမ်ိဳးေတြကိုေတာ့ ခြဲျခားဖိႏွိပ္မႈေတြ လုပ္ေနတယ္။ ဒါဟာ ဒုကၡသည္ အစစ္ေတြ မွတ္ပုံတင္ခြင့္ရဖို႔အတြက္ အခက္အခဲျဖစ္တယ္” ဟု ေျပာသည္။

“က်ေနာ္မွတ္မိသေလာက္ ေျပာရရင္ အရင္က မေလး UNHCR မွာ ခ်င္းစကားျပန္ တေယာက္ပဲ ထားေပးတယ္။ တျခားလူမ်ိဳးေတြအတြက္ စကားျပန္မရွိဘူး” ဟုလည္း ၎က ဆက္လက္ေျပာဆိုသည္။

ဧရာ၀တီက ယင္းစြပ္စြဲခ်က္မ်ားႏွင့္ ပတ္သက္၍ UNHCR ကို ဆက္သြယ္ခဲ့ေသာ္လည္း တစုံတရာ ေျဖၾကားျခင္း မရွိခဲ့ေပ။

ခ်င္းေခါင္းေဆာင္မ်ားက မေလးရွားရွိ UNHCR သို႔ သြားေရာက္ ေတာင္းဆိုမႈေၾကာင့္ ဒုကၡသည္မ်ားအျဖစ္ ခ်င္းလူမ်ိဳးမ်ားကို ၂၀၀၁ မွ စတင္၍ အသိအမွတ္ ျပဳခဲ့ေၾကာင္း၊ ၂၀၀၉ ခုႏွစ္ ဇြန္လမွ ၂၀၁၀ မတ္လ အထိ CRC ကို ဒုကၡသည္ ၁၀၀၀၀ မွ ၁၅၀၀၀ အထိ လတ္မွတ္မ်ား ထုတ္ေပးခဲ့ၿပီးျဖစ္ေၾကာင္း CRC မွ ပူးတြဲ အေကာင္ထည္ေဖာ္သူ တဦးျဖစ္သူ Kennedy Lal Ram Lian က ေျပာသည္။

“က်ေနာ္တို႔ ကိုယ္တိုင္ကလည္း ေသာင္းဂဏန္းေလာက္ရွိတဲ့ လူေတြကို လိုက္ၿပီးေတာ့ မႀကီးၾကပ္ႏို္င္ေတာ့ အဖြဲ႔ခြဲေလးေတြကိုပဲ ကိုင္တြယ္ခိုင္းတယ္။ သူတို႔ ကိုင္တြယ္ထားတဲ့ စာရင္းေတြဆိုေတာ့ အဲဒီမွာ တခ်ိဳ႕ လြဲေခ်ာ္မႈေတြ ရွိေကာင္း ရွိႏိုင္ပါတယ္။ ဒီကိစၥကို အတိအက် သြားၿပီးေတာ့ ေလ့လာႏိုင္တဲ့ အတိုင္းအတာမရွိဘူး” ဟု ၎က ဆိုသည္။

ခ်င္းအဖြဲ႔ အေနျဖင့္ မွတ္ပုံတင္ေၾကးအျဖစ္ လူတဦးလွ်င္ ရင္းဂစ္ ၃၀ (က်ပ္ ၉၀၀၀ ခန္႔) ေကာက္ခံေၾကာင္း၊ ဒုကၡသည္ မွတ္ပုံတင္ခြင့္အတြက္ ကူညီ ေဆာင္ရြက္ေပးရသူမ်ားကို ဖုန္းခ၊ ခရီးစရိတ္ စေသာ ကုန္က် စရိတ္မ်ားအတြက္ ျပန္လည္ေထာက္ပံ့ ေပးရသည္မ်ားလည္း ရွိေၾကာင္း ဆိုသည္။

သုိ႔ေသာ္လည္း CRC ႏွင့္ ဒုကၡသည္ မွတ္ပုံတင္ခြင့္ ရရွိရန္ ေဆာင္ရြက္ခဲ့သည့္ အမည္မေဖာ္လိုသူ တဦးက ဒုကၡသည္ လတ္မွတ္ရရွိေရး အတြက္ CRC က ရင္းဂစ္ ၃၅၀၀ (က်ပ္ ၁၀ သိန္းေက်ာ္) ခန္႔ ေတာင္းဆိုေၾကာင္း၊ မွတ္ပုံတင္ရန္အတြက္ တခုတည္းကိုမူ ရင္းဂစ္ ၁၂၀၀ (က်ပ္ ၃ သိန္းခြဲေက်ာ္) ေပးရေၾကာင္း ဆိုသည္။

“ဒုကၡသည္ျဖစ္ၿပီးေတာ့ တတိယႏိုင္ငံမွာ အေျခခ်ဖို႔ အတြက္ ရင္းဂစ္ ၃၅၀၀ ေပးရတာ တန္တယ္လို႔ သူတို႔က ေျပာတယ္၊ UN မွာ အင္တာဗ်ဳးအတြက္လည္း သူတို႔က ေရးေပးတယ္” ဟု ၎ ကဆိုသည္။

ၾသဂုတ္လကုန္အထိ ဒုကၡသည္ ၉၀၃၀၀ ခန္႔ ဒုကၡသည္အျဖစ္ အသိအမွတ္ျပဳရန္ စာရင္းေပးခဲ့ေၾကာင္း၊ ယင္းတုိ႔ အထဲတြင္ ၈၃၀၀၀ သည္ ျမန္မာႏိုင္ငံမွျဖစ္ေၾကာင္း၊ ခ်င္း ၃၈၅၀၀၊ ရိုဟင္ဂ်ာ ၁၉၇၀၀၊ ျမန္မာ မြတ္ဆလင္ ၇၄၀၀၊ မြန္ ၃၉၀၀၊ ကခ်င္ ၃၅၀၀ ခန္႔ ျဖစ္ၿပီး တျခား တုိင္းရင္းသား လူနည္းစုမ်ားလည္းပါ၀င္ေၾကာင္း မေလးရွား UNHCR အင္တာနက္ စာမ်က္ႏွာတြင္ ေရးသား ထားသည္။

ဒုကၡသည္မ်ား ခုိလႈံခြင့္ႏွင့္ ပတ္သက္၍ ကုလသမဂၢ၏ သေဘာတူစာခ်ဳပ္တြင္ မေလးရွားႏိုင္ငံသည္ ပါ၀င္ လက္မွတ္ ေရးထိုးထားျခင္း မရွိေၾကာင္း သိရသည္။

မေလးရွားႏိုင္ငံရွိ ဒုကၡသည္မ်ားသည္ တတိယႏိုင္ငံမ်ားသို႔ သြားေရာက္ ေနထိုင္ခြင့္ရရန္ ေစာင့္ဆိုင္းေနစဥ္ အတြင္း ျပင္ပတြင္ အလုပ္လုပ္ပိုင္ခြင့္ ရရွိၾကသည္။

ဒုကၡသည္အျဖစ္ အသိအမွတ္ျပဳခံရသူမ်ားသည္ UNHCR ၏ အစီအစဥ္ျဖင့္ တတိယႏိုင္ငံမ်ား ျဖစ္သည့္ ကေနဒါ၊ အေမရိကန္၊ ၾသစေၾတးလ်၊ ဒိန္းမတ္၊ နယူးဇီလန္၊ ဆီြဒင္ႏွင့္ ခ်က္သမၼတႏိုင္ငံတြင္ သြားေရာက္ အေျခခ်ေနထိုင္ခြင့္ ရၾကသည္။

ဆင္းရဲသည့္ အာရွႏုိင္ငံမ်ားမွ အလုပ္သမား အမ်ားအျပား မေလးရွားႏုိင္ငံတြင္ သြားေရာက္ အလုပ္လုပ္ကုိင္လ်က္ ရိွသည္။ ထုိအထဲတြင္ ျမန္မာျပည္သား ၅ သိန္းခန္႔ ရိွမည္ဟု ခန္႔မွန္းၾကသည္။ နယ္စပ္မွ တရားမဝင္ ဝင္ေရာက္ၿပီး အလုပ္ရွာေဖြသူမ်ား ရိွသက့ဲသုိ႔ အလုပ္သမား ေအဂ်င္စီမ်ားႏွင့္ ဆက္သြယ္ၿပီး တရားဝင္ သြားေရာက္သူမ်ားလည္း ရိွေနသည္။

source by : ဧရာဝတီ