သတင္း မဇၥ်ိမ | နယူးေဒလီ (မဇၩိမ)။ ။ အေမရိကန္အေျခစိုက္ Freedom House လူ႔အခြင့္အေရးအဖြဲ႔ၾကီးက ကမၻာတလႊား လြတ္လပ္မႈ အေျခအေနႏွင့္ စပ္လ်ဥ္း၍ ႏွစ္ပတ္လည္အစီရင္ခံစာကုိ ထုတ္ျပန္ရာ ျမန္မာ ႏိုင္ငံသည္ 'အဆိုးတကာ့ အဆိုးဆံုး' ႏိုင္ငံမ်ားစာရင္းတြင္ ပါဝင္ၿပီး ႏိုင္ငံသားမ်ားသည္ ႏိုင္ငံေရးႏွင့္ ႏိုင္ငံသားလြတ္လပ္ခြင့္ အခြင့္အေရးမ်ားကို မျဖစ္စေလာက္သာ ခံစားရရွိသည္ဟု ဆိုလုိက္သည္။
ႏိုင္ငံေပါင္း ၁၉၃ ႏိုင္ငံႏွင့္ မဟာဗ်ဴဟာေျမာက္နယ္ေျမ ၁၆ ခုကို ေလ့လာတင္ျပထားေသာ ၂ဝဝ၉ ခုႏွစ္ ကမၻာ့လြတ္လပ္မႈ အစီရင္ခံစာ၌ အရပ္သားမ်ားအေပၚ ခ်ဳပ္ခ်ယ္ကန္႔သတ္မႈမ်ား ျပဳလုပ္ရာတြင္ အဆိုးရြားဆံုး ႏိုင္ငံမ်ားစာရင္း၌ ျမန္မာႏိုင္ငံကို ေျမာက္ကိုရီးယား၊ တာ့ခ္ေမနစ္စတန္၊ ဥဇဘက္ကစ္စတန္၊ လစ္ဗ်ား၊ ဆူဒန္၊ အီေကြတိုးရီးယဲလ္ဂီနီႏွင့္ ဆိုမာလီယာတို႔ႏွင့္အတူ ေဖာ္ျပခံရျခင္းျဖစ္သည္။
ဤအစီရင္ခံစာက လြတ္လပ္မႈသည္ 'ကမၻာ့ေနရာအမ်ားစု၌ ကမၻာတလႊား က်ဆင္းမႈ တတိယေျမာက္ႏွစ္အျဖစ္ ၂ဝဝ၈ ခုႏွစ္အတြင္း ေနာက္ဆုတ္သြားခဲ့ျပန္ေၾကာင္း' ျဖင့္ ေရးသားထားသည္။ ယင္းသို႔ ေနာက္ဆုတ္သြားခဲ့သည့္ ႏိုင္ငံမ်ားမွာ ဆပ္ဆာဟာရအာဖရိက၊ ယခင္ဆုိဗီယက္ယူနီယံေဟာင္း၊ တ႐ုတ္၊ ေျမာက္ကိုရီးယားႏွင့္ ျမန္မာ အပါအဝင္ အာရွႏိုင္ငံအခ်ဳိ႕ျဖစ္သည္ဟု ေရးသားထားသည္။
ဖရီးဒမ္းေဟာက္စ္၏ ေလ့လာမႈတြင္ ႏိုင္ငံသားမ်ား ခံစားခြင့္ရွိေသာ ႏိုင္ငံေရးအခြင့္အေရးႏွင့္ ႏိုင္ငံသား လြတ္လပ္မႈမ်ားႏွင့္ စပ္လ်ဥ္း၍ လြတ္လပ္သည္၊ တစိတ္တပိုင္း လြတ္လပ္သည္၊ လံုးဝ မလြတ္လပ္ဟု အမ်ဳိးအစား ခြဲျခားထားၿပီး၊ ျမန္မာသည္ အျခား ၄၁ ႏိုင္ငံႏွင့္အတူ 'မလြတ္လပ္' စာရင္း၌ ပါဝင္ေနသည္။
အတိုက္အခံ တက္ႂကြလႈပ္ရွားသူမ်ားအေပၚ ဖမ္းဆီးျခင္း၊ ႏွစ္ရွည္ေထာင္ဒဏ္မ်ား ခ်မွတ္ျခင္း စသည္တို႔ျဖင့္ ႏိုင့္ထက္စီးနင္း ျပဳလုပ္ခဲ့ျခင္းေၾကာင့္ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ စစ္တပ္အုပ္စုိးသူမ်ားအေပၚ ႏိုင္ငံတကာ အသိုင္းအဝိုင္းက ေဝဖန္ျပစ္တင္ရႈတ္ခ်ျခင္းကို ၂ဝဝ၈ ခုႏွစ္က ခံခဲ့ရသည္။
သံဃာေတာ္မ်ား ဦးေဆာင္သည့္ ၂ဝဝ၇ ခုႏွစ္ စက္တင္ဘာ ဆႏၵျပပြဲမ်ားၿပီးကတည္းက ျမန္မာစစ္အစိုးရသည္ အတိုက္အခံမ်ားအေပၚ ဖိႏွိပ္ႏွိမ္နင္းမႈမ်ားကို တိုးျမႇင့္ျပဳလုပ္ခဲ့သည္။ ထင္ရွားေသာ ေက်ာင္းသားေခါင္းေဆာင္ မင္းကိုႏိုင္ အပါအဝင္ သူ၏ အဖြဲ႔ဝင္မ်ားျဖစ္ေသာ လႈပ္ရွားတက္ႂကြသူမ်ားအား ဖမ္းဆီးျခင္းတို႔ ျပဳလုပ္ခဲ့သည္။
စစ္အစိုးရသည္ ၂ဝဝ၈ ခုႏွစ္ ၾသဂုတ္လကတည္းက စတင္၍ ေထာင္တြင္း လွ်ဳိ႕ဝွက္တရားစီရင္မႈမ်ားျဖင့္ ေထာင္ဒဏ္ ၆၈ ႏွစ္အထိ ျပင္းထန္ေသာ ႏွစ္ရွည္ေထာင္ဒဏ္မ်ား ခ်မွတ္အျပစ္ေပးခဲ့သည္။ ဤသုိ႔ျပင္းထန္ေသာ ႏွစ္ရွည္ေထာင္ဒဏ္မ်ား ခ်မွတ္ခံရသူမ်ားထဲတြင္ ၂ဝဝ၇ ခုႏွစ္ စက္တင္ဘာ ဆႏၵျပပြဲမ်ားအတြင္း အေရးပါေသာ အ"ိက ေခါင္းေဆာင္မႈအခန္းမွ ပါဝင္ခဲ့ေသာ အတိုက္အခံ ဗုဒၶဘာသာဘုန္းေတာ္ၾကီး အရွင္ဂမၻီရလည္း ပါဝင္သည္။ သူ႔ကို ေထာင္ဒဏ္ ၆၈ ႏွစ္ အျပစ္ေပးခဲ့သည္။
ျမန္မာစစ္အစိုးရကမူ ဒီမိုကေရစီစနစ္သို႔ လမ္းျပေျမပံုတရပ္ျဖင့္ ေရွးရႈသြားေနၿပီး ၂ဝ၁ဝ ခုႏွစ္တြင္ အေထြေထြ ေရြးေကာက္ပြဲတရပ္ က်င္းပေပးမည္ဟု ေျပာေနသည္။ သို႔ေသာ္ ေဝဖန္သူမ်ားကမူ အဆိုပါ ေရြးေကာက္ပြဲမ်ား လြတ္လပ္မွ်တမႈ ရွိပါ့မလားဟု သံသယရွိေနၾကသည္။
နာဂစ္ဆိုင္ကလံုး မုန္တိုင္းေၾကာင့္ တိုင္းျပည္၏ အေနာက္ေတာင္ ကမ္း႐ိုးတန္းေဒသတြင္ အလြန္ ျပင္းထန္ ၾကီးမားေသာ ေဘးဒုကၡက်ေရာက္မႈ အက်ပ္အတည္းမ်ား ရွိေနသည့္အၾကားမွ စစ္အစိုးရက သူတို႔ ေရးဆြဲ ထားေသာ ဖြဲ႔စည္းပံုအေျခခံ ဥပေဒကို ယခင္ႏွစ္ ေမလအတြင္း ဆႏၵခံယူပြဲတရပ္ က်င္းပ၍ အတည္ျပဳခဲ့သည္။ အတိုက္အခံႏိုင္ငံေရး ပါတီမ်ားႏွင့္ ေဝဖန္သူမ်ားကမူ ဤဖြဲ႔စည္းပံုအေျခခံဥပေဒသည္ ယင္းတို႔၏ စစ္တပ္ အုပ္စိုးမႈ ခုိင္မာ တည္ၿမဲေအာင္ လုပ္ေဆာင္မႈတရပ္သာျဖစ္သည္ဟု ေဝဖန္ေျပာဆိုေနၾကသည္။
ကုလသမဂၢ အပါအဝင္ ႏိုင္ငံတကာ အသိုင္းအဝိုင္းကမူ ကာယကံရွင္ ႏိုင္ငံေရးပါတီမ်ား၊ သက္ဆိုင္သူအားလံုးတို႔ ပါဝင္သည့္ က်ယ္ျပန္႔ေသာ ေတြ႔ဆံုေဆြးေႏြးမႈတရပ္ က်င္းပကာ ဒီမိုကေရစီသို႔ ေျပာင္းလဲေရးျဖစ္စဥ္ကို ျမန္ျမန္ထက္ထက္ ေဆာင္ရြက္ပါရန္ ျမန္မာစစ္အစိုးရကို တိုက္တြန္းေျပာဆိုထားၾကသည္။
ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ စစ္တပ္အုပ္စိုးမႈေအာက္သို႔ ၁၉၆၂ ခုႏွစ္ကတည္းက က်ေရာက္ခဲ့သည္။
;)
အႀကီးၾကည့္ရန္ ႏွိပ္ပါ။
0 comments:
Post a Comment
သင္ႀကိဳက္တာေရးပါ။